Unitra, a w szczególności Tonsil, przez dekady była jednym z filarów polskiego przemysłu elektronicznego. Ich zestawy głośnikowe trafiały do domów, klubów i sal koncertowych, stając się częścią codzienności wielu pokoleń. Głośniki Unitra Tonsil są przykładem wzornictwa użytkowego z czasów, gdy sprzęt audio projektowano na lata. Dzisiejsze renowacje takich obiektów to nie tylko zabieg estetyczny, ale także sposób na zachowanie fragmentu historii polskiego designu i techniki.

Do pracowni trafiły obudowy, których stan wizualny nie odpowiadał ani jakości wykonania, ani potencjałowi samej formy. Konstrukcyjnie zachowane, z czytelną bryłą i poprawnymi proporcjami, wymagały jednak pełnej ingerencji w warstwę wykończeniową. Celem renowacji było przywrócenie im estetycznej spójności oraz nadanie wyraźnie bardziej szlachetnego charakteru, bez ingerencji w ich pierwotną funkcję.

Głośniki, mimo wyraźnych śladów użytkowania, wciąż miały w sobie coś niezwykle uczciwego i prawdziwego.

Demontaż i przygotowanie podłoża

Proces renowacji rozpoczęłam od dokładnego oczyszczenia obudów ze starej powłoki. Usunięcie lakieru i pozostałości wcześniejszych wykończeń pozwoliło mi ocenić stan materiału bazowego oraz przygotować powierzchnię pod dalsze etapy. Podłoże zostało wyrównane i ustabilizowane, ze szczególną dbałością o krawędzie i narożniki, które w tego typu obiektach są najbardziej narażone na uszkodzenia.

Na tym etapie kluczowe było uzyskanie jednolitej, czystej powierzchni — tylko taka pozwala na poprawne przyjęcie forniru i eliminuje ryzyko późniejszych deformacji lub przebarwień.

Heban – materiał, który nie potrzebuje kompromisów

Do fornirowania wybrałam heban. To drewno wymagające – zarówno w obróbce, jak i w decyzji, czy w ogóle po nie sięgnąć. Heban nie wybacza niedokładności, ale w zamian oferuje głębię koloru i elegancję, której nie da się podrobić. Jego naturalna ciemność i wyraźny rysunek słojów idealnie wpisały się w charakter obudów, podkreślając ich bryłę zamiast ją dominować.

Wysoki połysk jako wykończenie

Lakierowanie na wysoki połysk było naturalnym dopełnieniem hebanu. Nie jako efekt „wow”, lecz jako sposób na wydobycie głębi forniru. Kolejne warstwy lakieru, czas schnięcia, szlifowanie i polerowanie – wszystko po to, by powierzchnia stała się niemal lustrzana, a jednocześnie nie straciła swojej szlachetności.

Wysoki połysk w tym projekcie to powłoka, która reaguje na światło, ale nie dominuje nad formą. Lakier pełni tu funkcję ochronną i porządkującą — spina całość wizualnie i podkreśla jakość zastosowanego materiału.

Po zakończeniu prac obudowy zyskały zupełnie nową jakość – wizualną i materialną. Zachowały swój pierwotny charakter jednocześnie odnajdując się we współczesnym języku estetyki. To realizacja, która pokazuje, że nawet przedmioty stricte użytkowe mogą stać się pełnoprawnym elementem wnętrza – bez utraty swojej tożsamości.